बटाटा पिकातील कीड व रोगांचे करा योग्य व्यवस्थापन व मिळवा भरघोस उत्पादन!

 बटाटा पिकातील कीड व रोगांचे करा योग्य व्यवस्थापन व मिळवा भरघोस उत्पादन!

नमस्कार शेतकरी मित्रांनो, 

बटाटा हे रब्बी हंगामातील महत्त्वाचे पीक असून या पिकाची लागवड पुणे, सातारा, नाशिक, अहमदनगर, बीड, औरंगाबाद, नागपूर या जिल्ह्यात केली जाते. बटाटा हे कंदवर्गीय प्रमुख भाजीपाला पीक आहे. बटाटा हे कमी कालावधीत अधिक उत्पादन देणारी पीक असून आधुनिक लागवड पद्धती, बियाणे निवड प्रक्रिया, योग्य खत व्यवस्थापन, किड व रोगांचे योग्य व्यवस्थापन केल्यास या पिकातून मिळणाऱ्या नफ्यात वाढ होऊ शकते.

- बटाटा हे थंड हवामानातील पिक आहे. 

- या पिकास सरासरी १६ ते २१ सेल्सिअस तापमान लागते. 

- पिकाच्या सुरवातीच्या काळात २४ सेल्सिअस पोषक असून बटाटे पोसण्याच्या काळात २० सेल्सिअस तापमान अनुकूल असते. 

- बटाटे लागवडीच्या वेळी उष्ण हवामान व बटाटे पोसण्याचे वेळी थंड हवामान या पिकास पोषक असते.

 बटाटा हा जगभरातील एक महत्त्वाचा खाद्य पिक आहे. हा विविध रोगांना बळी पडतो, ज्यामुळे उत्पादन आणि गुणवत्ता ढासळू शकते. या रोगांची लवकर ओळख आणि योग्य वेळी उपाययोजना करणे हे टिकाऊ बटाटा उत्पादनासाठी महत्त्वाचे आहे. या लेखात आपण काही महत्त्वाचे बटाटा पिकात येणाऱ्या प्रमुख किडी व रोग व त्यांचे व्यवस्थापन रणनीतींची चर्चा करू.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

बटाटा पिकात येणाऱ्या प्रमुख किडी व त्यांचे व्यवस्थापन-

1. देठ कुडतरणारी अळी 

- राखाडी रंगाची अळी असून रात्रीच्या वेळी खोडाजवळील भाग कुरतडते. 

- बटाट्याचे पाने व कोवळे देठ खाते.

या अळीचा प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी प्रणीलचे माॅर्डर ह्या उत्पादनाची (2 मिली लिटर) ने फवारणी करावी.

2. मावा व तुडतुडे 

या किडी पानातील अन्नरस शोषून घेतात. त्यामुळे पाने पिवळी पडतात.

शिल्ड-  जैविक कीटकनाशक (2 मिली लिटर) ने फवारणी करावी. 

शील्ड हे 100% जैविक आणि पर्यावरणास अनुकूल उत्पादन आहे. 

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

बटाटा पिकात येणारे प्रमुख रोग व त्यांचे व्यवस्थापन-

1. उशिरा येणारा करपा (Late Blight in Potato)

लक्षणे: पाने, देठ आणि कंदांवर गडद, पाण्यासारखे दिसणारे डाग. 

- पानांच्या खालच्या बाजूस पांढरा, कापसासारखा बुरशीचा थर दिसू शकतो.

व्यवस्थापन:

- रोगप्रतिकारक जातींचा वापर करा.

- पीक फेरपालट करून बुरशीचे प्रमाण कमी करा.

- विशेषत: उच्च आर्द्रता आणि पावसाच्या काळात नियमित अंतराने बुरशीनाशकांची फवारणी करा.

- या रोगाच्या नियंत्रणासाठी रेंजर (2 ग्रॅम/लिटर) हे उत्पादन वापरावे.

2. लवकर येणारा करपा (Early Blight in potato)

लक्षणे: पानांवर लहान, गोलाकार, तपकिरी डाग, बहुतेकदा केंद्रस्थानी केंद्रित वर्तुळाकार रेषा असतात. 

- गंभीर संक्रमित पाने पिवळी पडतात आणि लवकर गळून पडतात.

व्यवस्थापन:

- रोगप्रतिकारक जातींचा वापर करा.

- पीक फेरपालट करा.

- विशेषत: कोरड्या, उष्ण हवामानात गरजेनुसार बुरशीनाशक फवारणी करा.

- या रोगाच्या नियंत्रणासाठी रेंजर (2 ग्रॅम/लिटर) हे उत्पादन वापरावे.

3. बटाटा व्हायरस वाय (Potato Virus Y)

लक्षणे: पाने गोळा होतात आणि वाढ खुंटते. कंदांवर काळे डाग आणि अंतर्गत रंगात बदल दिसू शकतो.

व्यवस्थापन:

- प्रमाणित, वायरसमुक्त बियाणे बटाटे वापरा.

- कीटकनाशकांचा वापर करून पांढरी माशी किंवा रस शोषक किडींचा प्रादुर्भाव टळू शकतो.

- संक्रमित झाडे काढून नष्ट करा.

4. बटाटा व्हायरस एक्स (Potato Virus X)

 

लक्षणे: हा व्हायरस बटाटा बियाणांतून उत्पन्न होतो.

व्यवस्थापन:

- प्रमाणित, वायरसमुक्त बियाणे बटाटे वापरा.

- कीटकनाशकांचा वापर करून पांढरी माशी किंवा रस शोषक किडींचा प्रादुर्भाव टळू शकतो.

- संक्रमित झाडे काढून नष्ट करा.

5. राइझोक्टोनिया सोलानी (Black Scrub in potato)

लक्षणे: कंदांवर काळे, कडक डाग, बहुतेकदा कोरड्या कुजण्याकडे जातात.

व्यवस्थापन:

- रोगमुक्त बियाणे बटाटे वापरा.

- पीक फेरपालट करा.

- बियाणे बटाटे बुरशीनाशकाने उपचार करा.

- यासाठी रुबी या जैविक बुरशीनाशकाचा वापर करावा.

- वापरण्याचे प्रमाण- 100 ग्रॅम/एकर

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

एकात्मिक रोग व्यवस्थापन (IDM)

प्रतिरोधक जातींचा वापर (Use of Resistant Variety): रोगप्रतिकारक बटाटा जातींची लागवड ही एक अतिशय प्रभावी रणनीती आहे.

पीक फेरपालट: बटाटा पिकांचे इतर गैर-परजीवी पिकांशी फेरपालट करून मृदा-जन्य रोगकारकांची वाढ कमी करता येते.

बीज आरोग्य: प्रमाणित, रोगमुक्त बियाणे बटाटे वापरणे रोगांच्या प्रवेशास प्रतिबंध करण्यासाठी आवश्यक आहे.

शेतातील स्वच्छता: संक्रमित झाडे नष्ट करणे संक्रमणाचे प्रमाण कमी करू शकते.

रासायनिक नियंत्रण: बुरशीनाशकांचा वापर पर्णांच्या रोगांवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी केला जाऊ शकतो, परंतु ते योग्य प्रकारे आणि लेबलवरील सूचनांनुसार वापरणे आवश्यक आहे.

जैविक नियंत्रण: ट्रायकोडर्मा हार्झियानम सारख्या जैविक नियंत्रण घटकांचा वापर मृदा-जन्य रोगकारकांना दडपण्यासाठी केला जाऊ शकतो.

🛒  आमची वरील उत्पादने ऑनलाईन खरेदी करण्यासाठी- 

        1. https://www.pranilagri.com/ 

        2. https://krishibazaar.in/?brand=pranil-agri-services-llp-

निष्कर्ष

प्रभावी रोग व्यवस्थापन रणनीती लागू करून, बटाटा उत्पादक पिक नुकसान मोठ्या प्रमाणात कमी करू शकतात आणि एकूण उत्पादन आणि गुणवत्ता सुधारू शकतात. सांस्कृतिक पद्धती, प्रतिरोधक जाती आणि रासायनिक आणि जैविक नियंत्रण उपाययोजनांचे संयोजन विविध रोगांपासून बटाटा पिकांचे संरक्षण करण्यास मदत करू शकते.

आमचा ला लेख आपणास कसा वाटला याबद्दल आपला अभिप्राय आम्हाला नक्की कळवा. तसेच शेतीविषयक अधिकाधिक माहिती मिळवण्यासाठी खाली दिलेल्या नंबरवरती आपण आम्हाला संपर्क करू शकता. 

 📱- 7757092091

धन्यवाद !